Hepatitis E viral infection ခေါ် အသည်းရောင်အသားဝါ E ပိုးအကြောင်း သိကောင်းစရာများ

ရေးသားသူ – Dr. Mie Mie Kyaw

အသည်းရောင်အသားဝါဖြစ်စေတဲ့ virusပိုးတွေ အများကြီးရှိတဲ့အထဲကမှ အဖြစ်အများဆုံး virusအုပ်စုအမျိုးအစားဖြစ်တဲ့ Viral Hepatitis A,B,C,D နှင့် E တို့အကြောင်းလေး ပြောပြသွားပါမယ် ။

သည်နေ့တော့ Hepatitis E virusလို့ခေါ်တဲ့ အသည်းရောင်အသားဝါ Eပိုးအကြောင်း ဆွေးနွေးသွားပါမယ် တစ်ခုသိထားရမှာက အသည်းရောင်အသားဝါ Eပိုးဟာ အသည်းရောင်အသားဝါ A ပိုးနည်းတူ ရောဂါကူးစက်ပုံ , ရောဂါလက္ခဏာပြပုံ , ကုသမှုတွေက တူပါတယ်။

Hepatitis E virus ခေါ် အသည်းရောင်အသားဝါ E ပိုး ဘယ်လိုကူးစက်သလဲ ?
Hapatitis E virus ခေါ် အသည်းရောင်အသားဝါ E ပိုးသည် အသည်းရောင်အသားဝါ Aပိုးနည်းတူ အူလမ်းကြောင်းကတဆင့်ကူးဆက်တဲ့ virusအမျိုးအစားဖြစ်တယ်။

ရောဂါပိုးရှိသူ၏ခန္ဓာကိုယ်မှထွက်သော တံတွေး အန်ဖတ် စသည့်အညစ်အကြေးများနှင့် မစင်ကပ်ညှိပါရှိသော မသန့်ရှင်းသည့်အစားအသောက်များကို စားသောက်မိခြင်းမှတဆင့် ကူးဆက်တတ်ပါတယ်။

ဘယ်ဒေသတွေမျာအဖြစ်များလဲ ?
အိန္ဒိယ နဲ့ အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသတွေမှာ ဖြစ်လေ့ဖြစ်ထရှိပြီး ယခုအခါ အာရှနဲ့ဥရောပနိုင်ငံတွေမှာလဲ အဖြစ်များလာပါတယ်။

ဘယ်လိုရောဂါလက္ခဏာတွေ ခံစားရမလဲ ?
အသည်းရောင်အသားဝါ E ပိုးဟာ များသောအားဖြင့် Asymptomatic ခေါ် ဘာရောဂါလက္ခဏာမှပြလေ့မရှိပါဘူး ။

အချို့သောသူတွေမှာ အသည်းရောင်အသားဝါAပိုးရရဲ့ရောဂါလက္ခဏာနည်းတူ Non-specific prodromal illnessလို့ခေါ်တဲ့ ဘယ်ရောဂါဖြစ်နေလဲတိတိကျကျမပြောနိုင်သော လက္ခဏာတွေဖြစ်တဲ့……

ခေါင်းကိုက်ခြင်း , မစားချင်မသောက်ချင်ဖြစ်ခြင်း , ပျို့အန်ခြင်း , ဝမ်းလျှောခြင်း , ဗိုက်အောင့်ခြင်း , ကိုယ်လက်မအီမသာဖြစ်ခြင်း , အရိုးအဆစ် ကြွက်သားတွေ နာခြင်း , ဆီးအရောင်ရင့်ခြင်း , ဝမ်းအရောင်ဖျော့ခြင်း အစရှိတဲ့ လက္ခာတွေကို အသားမဝါခင် ရက်အနည်းငယ်ကနေ ၂ပတ်အတွင်း ရှေ့ပြေးလက္ခဏာတွေအနေနဲ့တွေ့ရလေ့ရှိပါတယ် ။

လတ်တလောအသည်းရောင်အသားဝါ E ပိုးရှိကြောင်း ဘယ်လိုသိနိုင်မလဲ ?
လတ်တလောအသည်းရောင်အသားဝါ E ပိုး ရှိမရှိကို သွေးထဲမှာရှိတဲ့ အသည်းအရောင်အသားဝါAပိုးကိုတိုက်ထုတ်တဲ့ကိုယ်ခံအား ခေါ်Anti-HepatitisE virus Antibody ( Ig M)ကို စစ်ခြင်းအားဖြင့် သိနိုင်ပါတယ် … သည် IgMလေးက ရောဂါစဖြစ်ကတည်းကသွေးထဲမှာရှိနေခဲ့ပါတယ်။

ဘယ်လိုကုသမလဲ ?
အနားယူခြင်း , ရေများများသောက်ခြင်း , အရက်ရှောင်ခြင်း , အာဟာရပြည့်စွာ စားသောက်ခြင်း ပြုလုပ်ခြင်းအားဖြင့် ပျောက်ကင်းသွားလေ့ရှိပါတယ်။

နောက်ဆက်တွဲ ဘာတွေဖြစ်နိုင်မလဲ ?
များသောအားဖြင့် ရောဂါလက္ခဏာတွေဟာ အချိန်တိုအတွင်းပျောက်ကင်းသွားလေ့ရှိပြီး နာတာရှည်အသည်းရောဂါဖြစ်ပွားခြင်း နည်းပါတယ်။

ဒါပေမဲ့ ကိုယ်ခံအားကျဆင်းတဲ့ရောဂါတွေမှာတော့ နာတာရှည်အသည်းရောဂါဖြစ်နိုင်ချေ များပါတယ်။

ဘယ်လိုလူတွေမှာ အသက်အန္တရာယ်စိုးရိမ်ရလဲ ?
အထူးသတိထားရမှာကတော့ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်မှာ အသည်းရောင်အသားဝါ Eပိုးကူးဆက်ခြင်းခံရလျှင် Fulminant hepatitis ခေါ် အသက်အန္တရာယ်ထိခိုက်စေနိုင်သော ရုတ်တရက်ပြင်းထန်အသည်းရောင်ခြင်းဖြစ်ပြီး သေနှုန်းအရမ်းများပါတယ် ။

ဘယ်လိုကာကွယ်မလဲ ?
အစားအစာများကို မစားသုံးမှီ မကိုင်တွယ်မှီ လက်ကိုဆပ်ပြာဖြင့် စင်ကြယ်အောင်ဆေးပါ အစားအစာများကို သေချာစွာ ကျက်အောင်ချက်ပြုတ်ပါ ။

ချက်ပြုတ်ပြီးသားအစားအစာများကိုလဲ ယင်မနားအောင် ဖုံးအုပ်ထားပါ အသား , ငါး , ပင်လယ်စာများအား အစိမ်းစားခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ပါ။

ယင်လုံအိမ်သာ အသုံးပြုပါ အိမ်သာတက်ပြီးတိုင်း လက်ကိုဆပ်ပြာဖြင့် စင်ကြယ်အောင်ဆေးကြောပါ ။

ရောကိုကျိုချက်၍ သောက်ပါ။

အသည်းရောင်အသားဝါ E ပိုးဟာ အသည်းရောင်အသားဝါ Aပိုးကဲ့သို့ ကာကွယ်ဆေးတော့မရှိသေးပါဘူး။

NameDr. Mie Mie Kyaw
DegreesM.B.B.S (YGN)
Biography

ကလေးကျန်းမာရေးနဲ့ အထွေထွေရောဂါကုသပေးခဲ့တာ 3နှစ်ကျော်ရှိပါပြီ Parami General Hospital Yinthway paediatric call center Myanmar Silver Spring Co.ltd Medisurge Co.Ltd (India) တွေမှာ ဆရာဝန် အဖြစ်လုပ်ကိုင်ခဲ့ပါတယ်

Revo digital တွင်Maternal & Child Health Project အတွက် ဆေးပညာဆောင်းပါးများ Topdoctorsonline အတွက် ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာဆေးပညာများကိုလည်းရေးသားပေးခဲ့ပါတယ်။

Havard University က Telephone and teleconsultation Program Sydeny Children Hospital ကပြုလုပ်တဲ့ Sydney Child Health Program WHO Guidelines တွေနဲ့ Mental Health Program mhGAP တွေအပြင် ဆေးပညာဆက်လက်သင်ကြားမှုသင်တန်းတွေကိုလည်းအမြဲသင်ယူလျှက်ရှိပါတယ်။

Topic
  • အထွေထွေကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ ပြဿနာများ
  • ကလေးကျန်းမာရေးဆိုင်ရာပြဿနာများကိုတိုင်ပင်ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။
    AddressParami General Hospital, Yangon
    en_USEN_US