(+95)979 811 5566 info@myancare.org
ရင်သားကင်ဆာအကြာင်း သင်ဘာတွေသိထားပြီလဲ (အပိုင်း၃)

ရင်သားကင်ဆာအကြာင်း သင်ဘာတွေသိထားပြီလဲ (အပိုင်း၃)

ရင်သားကင်ဆာအကြာင်း သင်ဘာတွေသိထားပြီလဲ (အပိုင်း၃)

ရေးသားသူ – ဒေါက်တာ စိုးမြင့်ဝင်း

“ဆရာရေမနေ့ကပြောနေတဲ့ရင်သားကင်ဆာအကြောင်းဆက်ပါဦး……ဒီလိုရင်သားကင်ဆာဖြစ်နိုင်ချေရှိတဲ့လူတွေမှာမဖြစ်အောင်ဘယ်လို နေသင့်လဲဆရာ”

“အဓိက ကတော့ကိုယ်အလေးချိန်များတဲ့ အမျိုးသမီးတွေသတိထားရမယ်ဗျ၊ ဒီ အီစတိုဂျင်ဟော်မုန်းက အဆီ cell လေးတွေက ပိုထုတ်တာကြောင့်အရင်ဆုံးကိုယ်အလေးချိန်ကို BMI ၂၅အောက်ရောက်အောင်လုပ်ဖို့လိုမယ်၊ နေ့စဉ်ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားလေ့ကျင့်ခန်း မိနစ်၂၀ လောက်ကို ၁ပတ်ကို ၃ ခါ ကနေ ၅ခါလောက်ရအောင်လုပ်သင့်တယ်။

လမ်းလျှောက်များများလျှောက်ပေးသင့်တယ်။လေ့လာစမ်းသပ်ချက်တွေအရ တစ်ပတ်ကို ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားမှု ၄နာရီလောက်လုပ်ရင် ဒီရင်သားကင်ဆာတင်မကဘူး၊ တခြား အဆုတ်ကင်ဆာ၊ဆီးကျိတ်ကင်ဆာ၊ အူမကြီးကင်ဆာ၊ စတာတွေကိုပါ ၂၀ရာနှုန်းပို့လျော့ကျစေတယ်လို့ဆိုတယ်။

နောက်တစ်ခုကတော့ နို့တိုက်တဲ့မိခင်တွေဟာ နို့မတိုက်တဲ့မိခင်တွေ၊ အပျိုကြီးတွေထက် ပိုပြီးရင်သားကင်ဆာကိုကာကွယ်ပေးနိုင်တာပဲဖြစ်တယ်။ဒါကြောင့်မိခင်နို့တိုက်တာဟာ ကလေးကိုသာမကမိခင်ကိုပါကောင်းကျိုးတွေများစွာပေးနိုင်တာပဲဖြစ်တယ်။

နောက်ပြီးအစားအစာတွေမှာလဲ အဆီကြော်စာတွေ၊အသင့်စားအသားတွေ၊ ခေါက်ဆွဲခြောက် စတာတွေကို အလွန်အကျူးစားတာတွေကိုလဲကန့်သတ်ပေးရမယ်၊ နောက်ပြီး နေ့စဉ်စားနေတဲ့အစားအစာတွေမှာအသီးတစ်မျိုးမျိုးကို တစ်နေ့ ၂ ကြိမ်လောက်ထည့်စားပေးသင့်တာပေါ့။

ဒါအပြင်အရက်သေစာ အလွန်အကြူးသောက်သုံးတာတွေကိုလဲကန့်သတ်ပေးရမယ်။
နောက်ပြီးတခြားရောဂါအခြေအနေ ကြောင့် ဟော်မုန်းလဲလှယ်ကုသခြင်း၊ တားဆေးအသုံးပြုခြင်းစတာတွေကိုမပြုလုပ်ခင်မှာ သက်ဆိုင်ရာဆရာဝန်တွေကို ဆီကနေတဆင့် ကောင်းကျိုးဆိုးကျိုးကိုဆွေးနွေးပေးထားသင့်ပါတယ်။

မိသားစုမျိုးရိုးရှိတဲ့သူတွေ၊ဆွေမျိုးနီးစပ်ရာမှာ ရင်သားကင်ဆာရှိသူတွေအနေနဲ့ ပုံမှန်မိမိရင်သားကိုစမ်းသပ်စစ်ဆေးနေသင့်ပြီးတော့ ၊ ကြိုတင်ကာကွယ်ရန်ကျန်းမာရေးဝန်းထမ်း၊ သက်ဆိုင်ရာဆရာဝန်တွေနဲ့ ဆွေးနွေးထားသင့်ပါတယ်”

“ကျေးဇူးပါပဲဆရာရယ်..အခုမှပဲပိုပြီးရှင်းရှင်းလင်းလင်းသိလာရတော့တယ်။
အစာအာဟာရအနေနဲ့ကောဘာတွေစားပြီး ကာကွယ်သင့်သလဲ ဘယ်လိုသတိထားသင့်သေးလဲဆရာ”

အာဟာရပိုင်းဆိုင်ရာအရ တော့ ဒီရင်သားကင်ဆာဟာ ပုံမှန်မိရိုးဖလာစားသောက်မှုပုံစံ(ထမင်း၊ပဲ၊အသီးအနှံ၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်အဓိကစားသုံးခြင်း)ကနေ အနောက်ပိုင်းပုံစံ(အသား၊ငါး၊နို့နှင့်နို့ထွက်ပစ္စည်း၊အဆီ အဓိကစာသုံးခြင်း)ပြောင်းလဲစားသူတွေမှာပိုဖြစ်တယ်လို့ဆိုကြတယ်။

ဒီလို ဖြစ်တာကတော့ အဆီတွေပိုအစားများပြီး ကိုယ်အလေးချိန်တက်တာသွေးတွင်းအဆီဓာတ်များတာတွေကြောင့်ဖြစ်နိုင်ပြီး၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်အသီးအနှံတွေကနေ ဗီတာမင် စီ၊ ဒီ ၊ ဖောလိပ် ဓာတ်စ တာတွေရတာ လျော့နည်းလာလို့ဖြစ်တယ်လို့ဆိုကြတယ်။

ဒါကြောင့်အသားစားမယ်ဆိုရင်လဲကျက်အောင်ချက်စားဖို့လိုအပ်မယ်၊ အသင့်စား ကြက်အူချောင်း၊ ဝက်အူချောင်း၊ အသားကင်ချောင်း၊ အသားတု ရယ်ဒီမိတ်တွေကို လျော့စားပြီးအသားအစစ်ကိုပိုစားသင့်တယ်။

အဆီဓာတ်လျော့စားပြီး အမျှင်ဓာတ်ကြွယ်ဝတဲ့ အသီးအနှံတွေကိုတိုးစားပေးတာဟာ ရင်သားကင်ဆာဖြစ်မှုကိုသိသိသာသာ လျော့ချပေးတယ်လို့ဆိုထားပါတယ်။ပဲကြီး၊ပဲလိပ်ပြာ၊ပဲအမျိုးမျိုးတွေဟာ protein ပေးတာသာမကဘူး ဗီတာမင်တွေသတ္တုဓာတ်တွေပါပြန်လည်ဖြည့်ပေးတာကြောင့် ပိုမိုစားပေးသင့်ပါတယ်ဗျာ။ “

“ဟုတ်ကဲ့ပါဆရာ……..ဒီနေ့တောင်ကုလားပဲဟင်းချိုနဲ့ ပဲကြီးနှပ်ပါလာသေးတယ်ဆရာရေ “
“သိပ်ကောင်းတာပေါ့ဗျာ”

______________။_____________________

Name ဒေါက်တာ စိုးမြင့်ဝင်း
Degrees M.B.,B.S (ygn)
Biography Graduated from UM1 2019 Currently Studying Msc Nutrition & Dietectic Currently Working as Medical Officer at yin thway call center.
Topic
  • အထွေထွေကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ
  • ကလေး ကျန်းမာရေး ဆိုင်ရာအကြောင်းအရာများ
  • မိခင်နို့တိုက်ကျွေးခြင်းနှင့် ဖြည့်စွက်စာ ကျွေး ရန်သိမှတ်ဖွယ်ရာမျးာ
  • ကလေး ကြီးထွားမှုနှင့် ဉာဏ်ရည်မြင့်မားမှုအတွက်အာဟာရဆိုင်ရာ အကြံပေးချက်များ
  • ဆီးချို၊သွေးတိုး လူနာများအတွက် အထူးအစာအာဟာရအကြံပေးချက်များ
  • ကျောက်ကပ်လူနာများ၊ကင်ဆာရောဂါ လူမမာများအတွက် အထူးအစာအာဟာရအကြံပေးချက်များ
  • အဝလွန်သူများ၊ကိုယ်အလေးချိန် အာဟာရမျှတစွာလျော့လိုသူများအတွက် DIET planများ
  • အစာအိမ်ရောင် ခြင်း၊အစာအိမ်မကြာခဏမအီမသာဖြစ်သူများ၊ဝမ်းချုပ်သူများအတွက် အာဟာရအကြံပေးမှုများ
  • အဘိုးအဖွား များအတွက် ပိုမိုအားဖြစ်စေ၍ ပိုမိုကျန်းမာစေ သော အာဟာရ အကြံပေး မှုများကို
    • ဆွေးနွေးပေးနိုင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။

Address Parami General Hospital
ရင်သားကင်ဆာအကြာင်း သင်ဘာတွေသိထားပြီလဲ (အပိုင်း၂)

ရင်သားကင်ဆာအကြာင်း သင်ဘာတွေသိထားပြီလဲ (အပိုင်း၂)

ရင်သားကင်ဆာအကြာင်း သင်ဘာတွေသိထားပြီလဲ (အပိုင်း၂)

ရေးသားသူ – ဒေါက်တာ စိုးမြင့်ဝင်း

“ဆရာ ဆက်ပြောပြပါဦး ဒီရင်သားကင်ဆာ ဖြစ် ရင်က ကိုယ့်မှာဖြစ်နေမှန်းဘယ်လိုသိနိုင်မှာလဲဆရာ”

“တစ်ယောက်နဲ့တစ်ယောက်တော့မတူကြဘူးဗျ၊

  • တစ်ချို့က ရင်သား (သို့) ဂျိုင်းမှာ အလုံးလေးစမ်းမိကြတယ်
  • ရင်သားအရေပြားကထူထူကြမ်းကြမ်းကြီးဖြစ်လာကြတယ်၊
  • ရင်သားအရေပြားနီရောင်တာ၊နို့သီးခေါင်းချိုင့်ဝင်တာမျိုး၊
  • ရင်သားနာတာ၊နိ့သီးခေါင်းကနေ နို့မဟုတ်ပဲတခြားအရောင်အရည်ထွက်တာမျိုးဆိုရင်

အနီးစပ်ဆုံးဆေးခန်း၊ ဒါမှမဟုတ်ဒီလိုcovid အချိန်ဆိုင်ရင်ကျန်းမာရေးcall center တွေကနေတဆင့်ဆရာဝန်နဲ့ဆွေးနွေးသင့်ပါတယ်။”

“ဒါဆိုဆရာ ဆရာဝန်တွေကကောဘယ်လိုစစ်ဆေးလဲဆရာ၊ဘာတွေထပ်စစ်ရသေးလဲ?”
“အရင်ဆုံးဆရာဝန်က လူနာကိုစစ်ဆေးစမ်းသပ်ကြပါတယ်၊ ultrasound၊ Mammogram တွေရိုက်ခိုင်းပြီးစစ်ဆေးပါတယ်၊လိုအပ်ရင် တခြားနေရာတွေပါပြန့်နေသလားသိအောင် MRI ပါရိုက်ကြတာပေါ့ ၊၊အသေချာဆုံးကတော့ အသားစ biopsy ယူပြီးစစ်လိုက်တာပဲ”
“တကယ်လို့ဖြစ်နေတာသေချာပြီဆိုရင် ဘယ်လိုတွေဆက်ကုသကြလဲဆရာ “
“တော်တော်များများကတော့

(၁)ခွဲစိတ်ကြတယ် ကင်ဆာ tissue တွေကိုထုတ်ကြတယ် lymph node လေးတွေကိုထုတ်ကြတယ် ၊ ရင်သားတစ်ခုလုံးဖြတ်ထုတ်လိုက်ကြတာမျိုးကတော့အလုပ်အများဆုံးပဲ

(၂) ကင်ဆာဆေးတွေသောက်ရတယ်

(၃)ဟော်မုန်းဆေးတွေပေးကြတယ်

(၄)ဓာတ်ရောင်ခြည်ပြကြတာပေါ့

“ဟုတ်တယ်ဆရာရေအခုဆုံးသွားတဲ့အဆောင်မှုးလဲခနခနပြရတယ်။အဲ့လိုဆေးကုနေရင်ကောဘာတွေဖြစ်တတ်သေးလဲဆရာ”

“ဒါကတော့လူတစ်ဦးနဲ့တစ်ဦးသိပ်မတူကြဘူး၊ အစားအသောက်ပျက်ကြတယ်၊ ဝိတ်တွေကျကြတယ်၊ ဆံပင်တွေကျွတ်ကြတယ်၊ ဒါပေမဲ့ ဒါတွေဟာ ဆေး အပြည့်သောက်ပြီးရပ်လိုက်ရင်ကောင်းသွားကြပါတယ်”

“ဒါလိုကုသပြီးရင်ကောပျောက်ကြလားဆရာ “
“လူနာရဲ့ကင်ဆာcellပြန့်နှံ့မှုပေါ်မူတည်တာပေါ့၊နောက်ပြီးစသိတာနောက်ကျနေရင်ကုရတာပိုခက်သွားတာပေါ့ ၊ဒါကြောင့်ဒီရင်သားကင်ဆာဆိုတာ စောစောသိ စောစောကုသလေမြန်မြန်ကောင်းလေပဲ ၊ ကင်ဆာ cellကို အမြစ်ပျက် ကုသပေးနိုင်ရင်တော့ လူနာဟာ သက်တမ်းစေ့နေနေနိုင်တယ်၊

ဒီလိုလူနာတွေဟာ ကျန်တဲ့ရင်သားနောက်တစ်ဘက်မှာလဲထပ်ဖြစ်နိုင်ချေရှိနိုင်တာကြောင့်မကြာခဏစမ်းသပ်စစ်ဆေးနေဖို့တော့လိုအပ်တာပေါ့ အဓိက လူနာတော်တော်များများ ဟာ ကင်ဆာဆေးသောက်တာ ဆေးကုသရမှာ သူ့ဒဏ်တွေကြောင့် အစိုးရိမ်လွန်ကဲနေတတ်ကြတယ် ဒါကြောင့်အမြစ်ပြတ်အောင်မကုသကြတော့ပိုပိုအခြေနေဆိုးသွားကြတာပဲ။

ဒီလိုကုသပေးပြီးရင်လူကောင်းအတိုင်းကျန်းကျန်းမာမာသက်တမ်းစေ့နေထိုင်သွားနိုင်မယ်ဆိုတာကို သိကြဖို့လိုနေတာပဲ”

“ကျေးဇူးပါပဲဆရာ ရေ….ဆေးခန်းတောင်ပိတ်ချိန်ရောက်ပြီးမနက်ဖြန်ဆက်ပြောပြပါဦးနော်
ဆရာကအာဟာရအထူးပြုဘက်လဲmasterတက်နေတော့ဘာလိုအစားအစာတွေစားပြီးကာကွယ်ရမယ်ဆိုတာမျိုးလေးလဲသိချင်သေးတယ်ဆရာ”
“ကောင်းပါပြီဗျာ”
_______။________

Name ဒေါက်တာ စိုးမြင့်ဝင်း
Degrees M.B.,B.S (ygn)
Biography Graduated from UM1 2019 Currently Studying Msc Nutrition & Dietectic Currently Working as Medical Officer at yin thway call center.
Topic
  • အထွေထွေကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ
  • ကလေး ကျန်းမာရေး ဆိုင်ရာအကြောင်းအရာများ
  • မိခင်နို့တိုက်ကျွေးခြင်းနှင့် ဖြည့်စွက်စာ ကျွေး ရန်သိမှတ်ဖွယ်ရာမျးာ
  • ကလေး ကြီးထွားမှုနှင့် ဉာဏ်ရည်မြင့်မားမှုအတွက်အာဟာရဆိုင်ရာ အကြံပေးချက်များ
  • ဆီးချို၊သွေးတိုး လူနာများအတွက် အထူးအစာအာဟာရအကြံပေးချက်များ
  • ကျောက်ကပ်လူနာများ၊ကင်ဆာရောဂါ လူမမာများအတွက် အထူးအစာအာဟာရအကြံပေးချက်များ
  • အဝလွန်သူများ၊ကိုယ်အလေးချိန် အာဟာရမျှတစွာလျော့လိုသူများအတွက် DIET planများ
  • အစာအိမ်ရောင် ခြင်း၊အစာအိမ်မကြာခဏမအီမသာဖြစ်သူများ၊ဝမ်းချုပ်သူများအတွက် အာဟာရအကြံပေးမှုများ
  • အဘိုးအဖွား များအတွက် ပိုမိုအားဖြစ်စေ၍ ပိုမိုကျန်းမာစေ သော အာဟာရ အကြံပေး မှုများကို
    • ဆွေးနွေးပေးနိုင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။

Address Parami General Hospital
ရင်သားကင်ဆာအကြာင်း သင်ဘာတွေသိထားပြီလဲ (အပိုင်း၁)

ရင်သားကင်ဆာအကြာင်း သင်ဘာတွေသိထားပြီလဲ (အပိုင်း၁)

ရင်သားကင်ဆာအကြာင်း သင်ဘာတွေသိထားပြီလဲ (အပိုင်း၁)

ရေးသားသူ – ဒေါက်တာ စိုးမြင့်ဝင်း

“ဆရာရေ ဒီနေ့ တော့လူနာတွေအေးနေတယ်နော်မနက်ကတည်းက တစ်ယောက်မှမလာသေးဘူး”

ဟု ဆေးခန်းမှသူနာပြုအကူဆရာမလေးက သူထိုင်နေကျ လူနာကြိုကောင်တာလေးမှာထိုင်ရင်းပြောရှာသည်။
Covid 19 ကာလဖြစ်တာကြောင့် လူနာတွေက ဆေးရုံဆေးခန်းဆိုလာရာမှာပင်အထိတ်တလန့်ပင်ဖြစ်နေရှာကာ ဆေးခန်း၌လူလာပါးခြင်းဖြစ်ပေသည်။

cဟုတ်တယ်ဆရာမလေးရေ၊ဒီလိုဆိုတော့လဲအားလုံးအေးရာအေးကြောင်းနေကောင်းတယ်လို့ပဲမှတ်ရမှာပေါ့ဗျာ”

“ဟုတ်ပါတယ်လေ၊ ဒါနဲ့ဆရာ မနေ့က ကျမတို့ အဆောင်က အဆောင်မှုး အပျိုကြီး ရင်သားကင်ဆာနဲ့ဆုံးသွားတယ်လေ၊သူ ခမျာ ဒီလိုကာလကြီးမှာဆိုတော့ နောက်ဘဝကူးတာတောင်ကောင်းကောင်းလိုက်ပို့မခံလိုက်ရဘူး “

“ဟာဟုတ်လား…..ကြားရတာစိတ်မကောင်းလိုက်တာဗျာ……အခုလိုချိန်မှာ ဒီcovid 19 လူနာတွေက များနေတာဒါတွေကိုပဲသတိထားလုပ်နေကြရတာ တကယ်အရေးကြီးတဲ့ တခြားရောဂါသည်တွေက တခုခုဆိုဆေးခန်းလာပြဖို့ပိုဒုက္ခရောက်နေကြရှာရတာ ပဲ”

“ဟုတ်တယ်ဆရာရေ ဒါနဲ့လေအခုအချိန်ရတုံး…..ဆရာဒီရင်သားကင်ဆာအကြောင်း နဲနဲပြောပြပါလား…….”

“ဒီရင်သားကင်ဆာဆိုတာ မြန်မာနိုင်ငံမှာအဖြစ်အများဆုံးကင်ဆာငါးခုထဲက တစ်ခုပဲ။ သေနှုန်းကလဲမြင့်တယ်

ဘာလို့လဲဆိုတော့ ဒီကင်ဆာကို စသိတဲ့အချိန်မှာ ၈၅ ရာနှုန်းလောက်က တော်တော်ပျံ့ နေကြပြီ၊ စဖြစ်တာကိုသိတဲ့လူက တော်တော်နည်းတာ အဓိက ကတော့ သတိမထားမိကြတာပဲ။”

“ဘယ်လိုအသက်ရွယ်တွေဘယ်လိုလူတွေက ပိုဖြစ်တတ်လဲဆရာ”
အသက်၄၅-၅၀ အမျိုးသမီးတွေက အဖြစ်များတာ ဒါပေမဲ့ ဒီနောက်ပိုင်းက ၂၀ ၃၀ မိန်းကလေးတွေလဲဖြစ်လာကြတယ် ဒါကြောင့်စောစောသတိထားမိဖို့အရေးကြီးတာပဲ။

လေ့လာချက်တွေအရတော့ မိသားစုမျိုးရိုးရှိသူတွေ၊ အထူးသဖြင့် အဖွား၊အမေ၊အဒေါ်တို့မှာဖြစ်ဖူးရင်ပိုဖြစ်တတ်တော့ပိုသတိထားဖို့လိုတယ်။နောက်ပြီး အဝလွန်တဲ့အမျိုးသမီးတွေ၊သွေးတွင်းသကြားဓာတ်များ(သွေးချို)တဲ့သူတွေမှာ အီစတိုဂျင် ဆိုတဲ့ ဟော်မုန်းပိုထွက်တာကြောင့်အဖြစ်များတတ်တယ်။

အသက်ကြီးမှ အိမ်ထောင်ကျသူတွေ၊အပျိုကြီးတွေ၊မိခင်နို့မတိုက်တဲ့ မိခင်တွေ မှာလဲပိုဖြစ်ကြတယ်လို့ဆိုတယ်။

အီစတိုဂျင် ဆေးတွေကို အလှအပတွက် မလိုပဲသောက်နေသူတွေ ၊ ဟော်မုန်းလဲလှယ်မှုကုသမှုခံယူထားသူတွေမှာ လဲဖြစ်ကြတာပေါ့။ကိုယ်ဝန်တားဆေးသုံးရင်၊ဆီလီကွန်ထည့်ရင် လဲဖြစ်ကြတယ်လို့ပြောကြပင်မဲ့ တိတိကျကျ မပြောနိုင်ကြသေးဘူး။

“ဟုတ်လားဆရာဒါဆို ကျမတို့အဆောင်မှုး အပျိုကြီးကလဲ ဒီလိုမျိုးဖြစ်တာ စောစောမသိ လို့အခုလိုဖြစ်တာပဲနေမှာပဲ ဟော ဆရာ လူနာလာပြီ၊ ကိုယ်ပူချိန်တိုင်းပြီး history လေးမေးလိုက်ဦးမယ်ဆရာရေ။လူနာကြည့်ပြီးရင်ဆက်ပြောပြနော်”

“ဟုတ်ကဲ့ပါ ဗျာ”
______________။__________________

Name ဒေါက်တာ စိုးမြင့်ဝင်း
Degrees M.B.,B.S (ygn)
Biography Graduated from UM1 2019 Currently Studying Msc Nutrition & Dietectic Currently Working as Medical Officer at yin thway call center.
Topic
  • အထွေထွေကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ
  • ကလေး ကျန်းမာရေး ဆိုင်ရာအကြောင်းအရာများ
  • မိခင်နို့တိုက်ကျွေးခြင်းနှင့် ဖြည့်စွက်စာ ကျွေး ရန်သိမှတ်ဖွယ်ရာမျးာ
  • ကလေး ကြီးထွားမှုနှင့် ဉာဏ်ရည်မြင့်မားမှုအတွက်အာဟာရဆိုင်ရာ အကြံပေးချက်များ
  • ဆီးချို၊သွေးတိုး လူနာများအတွက် အထူးအစာအာဟာရအကြံပေးချက်များ
  • ကျောက်ကပ်လူနာများ၊ကင်ဆာရောဂါ လူမမာများအတွက် အထူးအစာအာဟာရအကြံပေးချက်များ
  • အဝလွန်သူများ၊ကိုယ်အလေးချိန် အာဟာရမျှတစွာလျော့လိုသူများအတွက် DIET planများ
  • အစာအိမ်ရောင် ခြင်း၊အစာအိမ်မကြာခဏမအီမသာဖြစ်သူများ၊ဝမ်းချုပ်သူများအတွက် အာဟာရအကြံပေးမှုများ
  • အဘိုးအဖွား များအတွက် ပိုမိုအားဖြစ်စေ၍ ပိုမိုကျန်းမာစေ သော အာဟာရ အကြံပေး မှုများကို
    • ဆွေးနွေးပေးနိုင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။

Address Parami General Hospital
ရင်သားကင်ဆာနှင့်အစာအာဟာရ

ရင်သားကင်ဆာနှင့်အစာအာဟာရ

ရင်သားကင်ဆာနှင့်အစာအာဟာရ

ရေးသားသူ – ဒေါက်တာ စိုးမြင့်ဝင်း

မည့်သည့်အစားအစာ မည့်သည့်စားသောက်ပုံ ပုံစံကမျှ ကင်ဆာကိုထိထိရောက်ရောက်ကာကွယ်သလို ၊ တိတိပပ ဖြစ်စေနိုင်တယ်ဆိုတာမရှိပါဘူး။

သို့ပင်မဲ့ လူတစ်ယောက်ရဲ့ ကျန်းမာတဲ့နေ့စဉ် အစားအစာရွေးချယ်စားသောက်မှုပုံစံတွေကတော့ နောက် နှစ်အနည်းငယ်ကြာတဲ့အချိန်မှာ ကင်ဆာရောဂါဖြစ်ပေါ်မှုကို ကာကွယ်ပေးနိုင်ပါတယ်လို့လက်ခံထားကြပါတယ်။
ယေဘုယျအားဖြင့် အောက်မှာဖော်ပြပေးတဲ့အစားအစာတွေကိုနေ့စဉ် စားနေတဲ့ ကိုယ့်ထမင်းပန်းကန်ထဲမှာ ပါအောင်ကြိုးစားစားပေးရင် ကျန်းမာတဲ့ ကိုယ်ခန္ဓာ အချိုးအစားကိုထိန်းသိမ်းပေးနိုင်ရုံသာမက ကင်ဆာရောဂါတွေဖြစ်ပွားမှုတွေကိုလျော့ချပေးနိုင်ပါလိမ့်မယ်။

(၁)အသီးအနှံ နှင့်ဟင်းသီးဟင်းရွက် အမျိုးအစားစုံလင်အောင်စားပါ။

(၂) အမျှင်ဓာတ်များတဲ့ အစားအစာတွေကိုပိုမိုရွေးချယ်စားသုံးပေးပါ။ဉပမာ- ပေါင်မုန့်ညို၊ဆန်လုံးညို၊ပဲအမျိုးမျိုး

(၃)ပဲနို့ နှင့်ပဲပိစပ် ဆက်စပ်သောအစားအစာများစားပေးပါ

(၄)ဗီတာမင် ဒီနှင့် အိုမီဂါ ကြွယ်ဝသောအစားအစာများတိုးလို့စားပေးပါ။

(၁)အသီးအနှံ နှင့်ဟင်းသီးဟင်းရွက်
လေ့လာတွေ့ရှိချက်တွေမှာ အသီးအနှံနှင့်ဟင်းသီးဟင်းရွက်အစားများသူတွေဟာ အသားနှင့်တခြားနို့ထွက်ပစ္စည်းတွေအဓိကစားသူတွေထက်၁၅ရာခိုင်နှုန်းရင်သားကင်ဆာဖြစ်ပွားမှုကိုလျော့ချပေးနိုင်ပါတယ်လို့ဆိုပါတယ်။
ဒီအစားအစာတွေကပါတဲ့ ဗီတာမင်နဲ့ ဖလေဖိုနွိုက် ဓာတ်တွေ၊ ဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်ဓာတ်တွေ ဟာကြွယ်ဝ နေတာကြောင့်ကာကွယ်ပေးနိုင်တာဖြစ်ပါတယ်။အထူးသဖြင့် အစိမ်းရောင်နှင့်အစိမ်းရင့်ရောင် ဟင်းရွက်တွေ ၊သစ်တော်သီး ၊ဘယ်ရီသီး လိုအသီးတွေ ၊ ပဲအမျိုးမျိုးတွေဟာ အဓိကစားပေးဖို့လိုတယ်လို့တွေ့ရှိရပါတယ်။

အမေရိကန် အစားအစာ အာဟာရအဖွဲ့ရဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်အရ ဟင်းသီးဟင်းရွက်နဲ့ အသီးအနှံတွေကိုတစ်နေ့ ကိုတရုတ်ပန်းကန်လုံး တစ်လုံးကနေ ၂လုံးအထိ စားပေးပါလို့အကြံပြုထားပါတယ်။

(၂) အမျှင်ဓာတ်များတဲ့ အစားအစာ
ရင်သားကင်ဆာဟာအီစတိုဂျင်လို့ခေါ်တဲ့ဓာတ်အလွန်းအမင်းများပြားတာကြောင့်ဖြစ်နိုင်သလို၊ဖြစ်နေတဲ့အချိန်မှာ ကင်ဆာဆဲလ်ကို ပိုအပွားမြန်အောင်၊ကူညီပေးတတ်ပါတယ်။ဒါကြောင့်ဆေးကုသမှုအများစုဟာ ခန္ဓာကိုယ်ထဲက ဒီဓာတ်ကိုလျော့ချစေချင်တာဖြစ်ပါတယ်။

အမျှင်ဓာတ်ဟာ ရင်သားကင်ဆာကိုဖြစ်စေတဲ့ အီစတိုဂျင် ဓာတ်ကို ခန္ဓာကိုယ်က စွန့်ထုတ်တဲ့နေရာမှုအကူအညီပေးနိုင်သလို၊ အစာခြေ စနစ်မှု အီစတိုဂျင် ဓာတ်ကိုခန္ဓာကိုယ်အတွင်းစုပ်ယူမှုကိုလဲလျော့ကျစေပါတယ်။

ဒါကြောင့်ဆန်လုံးညို၊ ပေါင်မုန့်ကြမ်း၊ oat meal ၊ chia seed ၊ အမျှင်ဓာတ်များတဲ့ဟင်းသီးဟင်းရွက် အသီးအနှံ အစရှိတဲ့အမျှင်ဓာတ်များတဲ့အစားအစာတွေကိုစားပေးခြင်းဟာ ရင်သားကင်ဆာကိုကာကွယ်ပေးနိုင်သလို ဖြစ်နေတဲ့သူမှာလဲ ကုသနေမှုကို အကူအညီပေးနိုင်မှာဖြစ်ပါတယ်။ အမေရိကန် အာဟာရ အဖွဲ့လမ်းညွန်ချက်အရ အမျှင်ဓာတ်တစ်နေ့ကို ၃၃ ဂရမ်စားပေးဖို့လိုအပ်တယ်လို့ဆိုပါတယ်။

(၃)ပဲနို့ နှင့်ပဲပိစပ် ဆက်စပ်သောအစားအစာများ
ပဲပိစပ်နဲ့ ပဲနို့၊ပဲပြား စတာတွေ ဟာ သဘာဝ က ပေးတဲ့ အပင် က ရနိုင်တဲ့ အသားဓာတ်ကြွယ်ဝတဲ့ အစားအစာတွေဖြစ်ပါတယ်။ သူတို့မှာ isoflavone လို့ ခေါ်တဲ့ ဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်တဲ့ အရာတွေများစွားပါဝင်ပါတယ်။

ဒါတင်မကပါဘူးသွေးတွင်းအဆီဓာတ်တွေကိုပါလျှော့ချပေးနိုင်တဲ့အစွမ်းကြောင့်ရင်သားကင်ဆာကိုတဖက်တလမ်းကနေကာကွယ်ပေးနိုင်ပါတယ်။

(၄)ဗီတာမင် ဒီနှင့် အိုမီဂါ ကြွယ်ဝသောအစားအစာများ
သံလွင်ဆီ၊ထောပတ်သီး၊အစေ့အဆံများ၊ပင်လယ်ငါးနဲ့ အိုမီဂါကြွယ်ဝတဲ့ငါးတွေဟာ သွေးတွင်းအဆီဓာတ်ကိုကျစေပြီး ရင်သားကင်ဆာကိုလဲကာကွယ်ပေးနိုင်ကြပါတယ် ။

Name ဒေါက်တာ စိုးမြင့်ဝင်း
Degrees M.B.,B.S (ygn)
Biography Graduated from UM1 2019 Currently Studying Msc Nutrition & Dietectic Currently Working as Medical Officer at yin thway call center.
Topic
  • အထွေထွေကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ
  • ကလေး ကျန်းမာရေး ဆိုင်ရာအကြောင်းအရာများ
  • မိခင်နို့တိုက်ကျွေးခြင်းနှင့် ဖြည့်စွက်စာ ကျွေး ရန်သိမှတ်ဖွယ်ရာမျးာ
  • ကလေး ကြီးထွားမှုနှင့် ဉာဏ်ရည်မြင့်မားမှုအတွက်အာဟာရဆိုင်ရာ အကြံပေးချက်များ
  • ဆီးချို၊သွေးတိုး လူနာများအတွက် အထူးအစာအာဟာရအကြံပေးချက်များ
  • ကျောက်ကပ်လူနာများ၊ကင်ဆာရောဂါ လူမမာများအတွက် အထူးအစာအာဟာရအကြံပေးချက်များ
  • အဝလွန်သူများ၊ကိုယ်အလေးချိန် အာဟာရမျှတစွာလျော့လိုသူများအတွက် DIET planများ
  • အစာအိမ်ရောင် ခြင်း၊အစာအိမ်မကြာခဏမအီမသာဖြစ်သူများ၊ဝမ်းချုပ်သူများအတွက် အာဟာရအကြံပေးမှုများ
  • အဘိုးအဖွား များအတွက် ပိုမိုအားဖြစ်စေ၍ ပိုမိုကျန်းမာစေ သော အာဟာရ အကြံပေး မှုများကို
    • ဆွေးနွေးပေးနိုင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။

Address Parami General Hospital
ရင်သားကင်ဆာကာကွယ်ဖို့ မိမိရင်သားကိုဘယ်လိုစမ်းသပ်ကြမလဲ ?

ရင်သားကင်ဆာကာကွယ်ဖို့ မိမိရင်သားကိုဘယ်လိုစမ်းသပ်ကြမလဲ ?

ရင်သားကင်ဆာကာကွယ်ဖို့ မိမိရင်သားကိုဘယ်လိုစမ်းသပ်ကြမလဲ ?

ရေးသားသူ – ဒေါက်တာ စိုးမြင့်ဝင်း

ရင်သားကင်ဆာကိုကာကွယ်နိုင်ဖို့အတွက်အမျိုးသမီးတွေအတွက်အလွယ်ကူဆုံးနဲ့အကုန်အကျအသက်သာဆုံးဖြစ်အောင် စစ်ဆေးတဲ့နည်းကတော့ မိမိရင်သားကိုမိမိကိုယ်တိုင်စမ်းသပ်ခြင်းပဲဖြစ်ပါတယ်။

အရင်ဆုံးလိုအပ်မှာတော့မိမိရင်သားကိုပြန်မြင်နိုင်တဲ့မှန်တစ်ချပ်၊ အလင်းရောင်ကောင်းကောင်း ရနိုင်ပြီး ၊ လုံခြုံမှုရှိ နေရာတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ဒါဆိုရင်မိမိကိုယ်ကိုရင်သားစမ်းသပ်ခြင်းစနိုင်ပါပြီ။

အဆင့်(၁)
မိမိကိုယ်ခန္ဓာအပေါ်ပိုင်းကိုအဝတ်ချွတ်ထားဖို့လိုပါတယ်။သေသေချာချာရင်သားတစ်ခုလုံးမြင်ရဖို့လိုပါတယ်။လက်နှစ်ဘက်ကိုဘေးသို့ချပြီးမိမိရင်သား ၂ဘက် လုံးကို

(၁) ပုံစံ၊အရွယ်အစား၊အရောင် ၂ဘက်ယှဉ်ကြည့်ပါ
(၂)ရင်သားနှစ်ဘက်လုံးမှာ မြင်ရတဲ့အလုံးအကြိတ်၊ချိုင့်ဝင်ခြင်း၊နို့သီးခေါင်းရဲခြင်းရောင်ခြင်း၊ အထဲသို့ ဝင်နေခြင်း ရှိမရှိကြည့်ပါ။

အဆင့်(၂)
မိမိလက်နှစ်ဘက်ကိုမြှောက်၍ တဖန် အဆင့်၁ မှ အတိုင်းပြောင်းလဲမှုများရှိမရှိ ပြန်ကြည့်ပါ။

အဆင့်(၃)
လက်မြောက်နေစဉ်မှာ နို့သီးခေါင်းနှစ်ဘက် စလုံးမှ အရည်ကြည်ရောင်၊အဝါရောင်၊သွေးရောင်အစရှိသောအရည်များ ထွက်လာသလားဆိုတာကြည့်ပါ။

အဆင့်(၄)
မိမိရင်သားကို လှဲ၍ စမ်းသပ်ခြင်းဖြစ်ပါတယ်။ဘယ်ဘက်ရင်သားကိုစမ်းသပ်လျှင်ညာဘက်လက်အသုံးပြုပေး၍ ညာဘက်ရင်သားအတွက်ဘယ်ဘက်လက်အသုံးပြုပေးပါ။

စမ်းသပ်ရမည့်နေရာများ မှာ (၁) နို့သီးခေါင်းနေရာ (၂)ရင်သား၏အပေါ်အတွင်းဘက် (၃)အပေါ်အပြင်ဘက် (၄) အောက်အတွင်းဘက် (၅)အောက်အပြင်ဘက် (၆)ညှပ်ရိုးနှင့်ရင်သားနေရာ (၇)ချိုင်းကြားနေရာ တို့ဖြစ်ပါတယ်။

စမ်းသပ်တဲ့အခါ လက်ချောင်း၄ခုစုထားပြီးထိပ်ဖြင့်မဟုတ်ဘဲလက်ချောင်းအတွင်းသားနှင့် စက်ဝိုင်းသဏ္ဏာန် ရွေ့လျားစမ်းသပ်ရမှာဖြစ်ပါတယ်။ အဓိကအားဖြင့်ရင်သားတစ်ခုလုံးအနှံ့နေရာလွတ်မကျန်အောင်စမ်းသပ်ဖို့ပဲလိုအပ်ပါတယ်။

အဆင့်(၅)
မတ်တပ်ရပ်လျက်စမ်းသပ်ခြင်း(ရေချိုးချိန်) ရေချိုးနေတဲ့အချိန်တွေမှာ အဆင့်၄ မှ နည်းလမ်းများနဲ့စမ်းသပ်ခြင်းဖြစ်ပါတယ်။

တကယ်လို့သင်ဟာစမ်းသပ်ရင်း တစ်စုံတရာကိုစမ်းမိတယ်ဆိုရင်အလွန်အကျွန်စိတ်မပူသွားဖို့အရေးကြီးပါတယ်။ အများစုဟာ ကင်ဆာမဟုတ်တဲ့အကျိတ်လေးတွေဖြစ်ဖို့များပါတယ်။

ဒါကြောင့်သိသိချင်းဆရာဝန်၊ဆရာမများနဲ့ဆွေးနွေးတိုင်ပင်ပြသပေးဖို့လိုအပ်ပါတယ်။ဒါမှသာနောက်ထပ်စစ်ဆေးမဲ့ ultrasound , ရင်သားဓာတ်မှန်တို့နဲ့ သေချာတဲ့အဖြေကိုပေးနိုင်မှာဖြစ်ပါတယ်။

ဒီလိုမိမိရင်သားကိုစမ်းသပ်ခြင်းကို တစ်လတစ်ကြိမ် ခန့်ပုံမှန်စစ်ဆေးပေးသင့်ပါတယ်။

source – Breast selfexamination<breastcancer.org>

Name ဒေါက်တာ စိုးမြင့်ဝင်း
Degrees M.B.,B.S (ygn)
Biography Graduated from UM1 2019 Currently Studying Msc Nutrition & Dietectic Currently Working as Medical Officer at yin thway call center.
Topic
  • အထွေထွေကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ
  • ကလေး ကျန်းမာရေး ဆိုင်ရာအကြောင်းအရာများ
  • မိခင်နို့တိုက်ကျွေးခြင်းနှင့် ဖြည့်စွက်စာ ကျွေး ရန်သိမှတ်ဖွယ်ရာမျးာ
  • ကလေး ကြီးထွားမှုနှင့် ဉာဏ်ရည်မြင့်မားမှုအတွက်အာဟာရဆိုင်ရာ အကြံပေးချက်များ
  • ဆီးချို၊သွေးတိုး လူနာများအတွက် အထူးအစာအာဟာရအကြံပေးချက်များ
  • ကျောက်ကပ်လူနာများ၊ကင်ဆာရောဂါ လူမမာများအတွက် အထူးအစာအာဟာရအကြံပေးချက်များ
  • အဝလွန်သူများ၊ကိုယ်အလေးချိန် အာဟာရမျှတစွာလျော့လိုသူများအတွက် DIET planများ
  • အစာအိမ်ရောင် ခြင်း၊အစာအိမ်မကြာခဏမအီမသာဖြစ်သူများ၊ဝမ်းချုပ်သူများအတွက် အာဟာရအကြံပေးမှုများ
  • အဘိုးအဖွား များအတွက် ပိုမိုအားဖြစ်စေ၍ ပိုမိုကျန်းမာစေ သော အာဟာရ အကြံပေး မှုများကို
    • ဆွေးနွေးပေးနိုင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။

Address Parami General Hospital
en_USEN
my_MMMY en_USEN