ဓညင်းသီး နှင့် ကျောက်ကပ်ပျက်စီးခြင်း

ဓညင်းသီး နှင့် ကျောက်ကပ်ပျက်စီးခြင်း

ဓညင်းသီး နှင့် ကျောက်ကပ်ပျက်စီးခြင်း

ရေးသားသူ – ဒေါက်တာ သဇင်ထက်(ဆေး – ၂)

အားလုံးပဲ မင်္ဂလာပါ။အခုပြောပြမယ့် အကြောင်းအရာကတော့ တညင်းသီး စားခြင်းကြောင့် ကျောက်ကပ်ပျက်စီးခြင်းအကြောင်း ဖြစ်ပါတယ်။

ပထမဦးဆုံးအနေနဲ့ တညင်းသီး အကြောင်း ဗဟုသုတ အဖြစ် အနည်းငယ်ပြောပြပါမယ်။

တညင်းသီးကို ကို သိပ္ပံနာမည် (Pithecellobium lobatum) ၊ အင်္ဂလိပ်လို Djenkol beans လို့ခေါ်ပါတယ်။ တညင်းသီးဟာ အရှေ့တောင် အာရှ နိုင်ငံများ အထူးသဖြင့် မလေးရှား၊ မြန်မာ၊ ထိုင်းအစရှိတဲ့ နိုင်ငံတွေမှာ အစိမ်း သော်လည်းကောင်း ပြုတ်ပြီးငေသာ် လည်းကောင်း စားကြပါတယ်။

သို့သော် တညင်းသီးမှာ ပါဝင်တဲ့ပစ္စည်း တွေဟာ လူ့ခန္ဓာကိုယ် အတွက် အကျိုးပြု မဲ့ ပစ္စည်း တစ်စွန်းတစိမှ မပါဝင်ပါဘူး။ဒါ့အပြင် စားပြီးတဲ့ အခါ အနံ့ အသက်လဲ မကောင်းပါ။ သူ့မှာ အဓိက ဘာဝင်တဲ့ djenkolic acid ဟာ လူ့ခန္ဓာက်ုယ်ကို အဆိပ်သင့်စေပါတယ်။

တညင်းသီး တလုံးမှာ djenkolic acid ၁.၃% ခန့် ပါဝင်ပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံမှာ နှစ်စဉ် တညင်းသီးကြောငိ့ ကျောက်ကပ် ပျက်စီးပြီး အသက်သေဆုံး သူ တွေယနေ့ထိ များနေဆဲ ဖြစ်ပါတယ်။

တညင်းသီး နှင့် ကျောက်ကပ်ပျက်စီးခြင်း
ယေဘူယျ အားဖြင့်တော့ တညင်းသီး မှာပါဝင်တဲ့ djenkolic acid ဟာ ကျောက်ကပ်ရဲ့ လုပ်ငန်းဆောင်တာ တွေကို ပျက်စီးစေပါတယ်။အရပ်အခေါ် အနေနဲ့ ဓညင်းသီး အဆိပ်သင့်ခြင်းကို denjikism (တညင်းသီးတောက်ခြင်း) လို့ခေါ်ပါတယ်။

တညင်းသီးဟာ ဘယ်နှစ်လုံးစားမှ အဆိပ်သင့်တယ်ရယ်လို မရှိပါဘူး။တချို့ ၁၀ လုံးလောက်စားမှ အဆိပ်သင့်သလို တချို့က တခြမ်း စားယုံနဲ့ ပဲ အဆိပ်သင့်လက္ခဏာများ ပေါ်တတ်ပါတယ်။

တညင်းသီး တောက်တဲ့ အခါ အောက်ပါ လက္ခဏာများကို စားပြီး ၂နာရီမှ ၆နာရီ အတွင်း ပေါ်လာတတ်ပါတယ်။
၄င်းတို့မှာ-

  • ဗိုက်အောင့်ခြင်း
  • ခါးနှစ်ဖက် ထိုးထိုးပြီးအောင့်လာခြင်း
  • ပျို့အနါခြင်း
  • ဆီးသွားရခက်ခြင်း
  • ဆီးထဲ သွေးပါခြင်း
  • ဆီးနည်းခြင်း
  • ဆီးလုံးဝမထွက်တော့ခြင်း အစရှိတဲ့ သည်တို့ ဖြစ်ပါတယ်။

ထိုသို့ တညင်းသီးတောက်ခြင်း လက္ခဏာများ ခံစားရခြင်းကို ရုတ်တရက် ကျောက်ကပ် ပျက်စီးခြင်း (acute renal failure)ဟု ခေါ်ပြီး ဆေးရုံ သို့ အမြန်ဆုံး သွားရောက် ကုသမှု ခံယူသင့်ပါတယ်။

ဒါ့ကြောင့် တညင်းသီးဟာ အဆိပ် အတောက်များတဲ့ အတွက် လုံး မစားသင့်ပါဘူး။ သို့သော် မဖြစ်မနေ စားသုံးတော့မယ်ဆိုရင်တော့ အဆိပ်အတောက် လျော့နည်း အောင် အောက်ပါအတိုင်း လုပ်ဆောင် ပြီးမှ စားသုံးပေးရပါမယ်။

  • တညင်းသီး အဆိပ်ဟာ ဆားမှာ အလွယ်တကူပျော်ဝင်လွယ်တဲ့ အတွက် ဆားရေစိမ်ပြီးစားပါ။
  • ပြုတ်ပြီး စားမယ်ဆို အနည်းဆုံး ရေ၅ခါလောက်လဲပြီးပြုတ်ပေးပါ။
  • မီးဖုတ်စားခြင်းဟာ အဆိပ် ကို မဖယ်ပေးနိုင်တဲ့ အတွက် မီးဖုတ်စားခြင်းကိုရှောင်ပါ။
  • စားပြီးလျှင်ရေ များများသောက်ပါ။

တညင်းသီးကြောင့် ကျောက်ကပ်ပျက်စီးခြင်း အန္တရာယ် ကင်းဝေးနိုင်ကြပါစေ။

Name ဒေါက်တာ သဇင်ထက်(ဆေး- ၂)
Degrees M.B.,B.S (ygn)
Biography

အထွေထွေကျန်းမာရေးနဲ့ပတ်သတ်ပြီး လူနာများကို ဖြေကြားပေးခဲ့တာ ၁ နှစ်ရှိပါပြီ။

ဝိတိုရိယဆေးရုံ အရေးပေါ်ဌာနတွင် အရေးပေါ်ဆရာဝန်အဖြစ် ၆လ လုပ်ဆောင်ခဲ့ပါတယ်။

လက်ရှိ ပါရမီဆေးရုံ ရင်သွေးကျန်းမာရေး Call Center တွင် ကလေးကျန်းမာရေးနှင့် ပတ်သတ်ပြီး တိုင်ပင်ဆွေးနွေးပေးနေပါတယ်။

Topic
  • အထွေထွေကျန်းမာရေးပြဿနာများ
  • ကလေးကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ
  • မျိုးဆက်ပွားကျန်းမာရေးနှင့် မိသားစုစီမံကိန်း
  • သားဆက်ခြားခြင်းနှင့်ပတ်သက်သော အသိပညာများ
    • စသည်တို့ကို ရင်းနှီးနွေးထွေးစွာ တိုင်ပင်ဆွေးနွေးနိုင်ပါသည်။

Address Parami General Hospital, Yangon.
ဆီးကျိတ်ကြီးခြင်း (Benign prostate hyperplasia)

ဆီးကျိတ်ကြီးခြင်း (Benign prostate hyperplasia)

ဆီးကျိတ်ကြီးခြင်း (Benign prostate hyperplasia)

ရေးသားသူ – ဒေါက်တာ သဇင်ထက်(ဆေး – ၂)

ဒီနေ့ကတော့ ဆီးကျိတ်ကြီးခြင်း နှင့် ပတ်သက်ပြီး သိထားသင့်သည်များကို ဆွေးနွေးပေးသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

ပထမဦးဆုံး ဆီးကျိတ်အကြောင်း အနည်းငယ် ပြောပြပါ့မယ်။
ဆီးကျိတ် သည် ဆီးအိမ်ရဲ့ အောက်ဘက် အူမကြီးရှေ့ဘက် နှင့် ကျဉ်ကြောင်း (urethra)နားတွင် တည်ရှိပါတယ်။ သူ့ရဲ့အဓိက လုပ်ငန်းဆောင်တာကတော့ သုတ်ပိုးပြုလုပ်ဖို့ လိုအပ်တဲ့ အရည်ကို ထုတ်လုပ်ပေးပါတယ်။

ဆီးကျိတ်ဘာကြောင့်ကြီးရသလဲ။
ဆီးကျိတ်ကြီးခြင်းကို ဆေးပညာမှာ benign prostate hyperplasia (BPH) ရယ်လို့ ခေါ်ကြပါတယ်။ ယနေ့ထိ ဆီးကျိတ် ဘာကြောင့်ကြီးရလဲ ဆိုတဲ့ အကြောင်းရင်း ကို သေချာမသိသေးပါ။အမျိုးသားတစ်ယောက် အနေနဲ့ လူပျိုဖော်ဝင်စ အချိန်မှစတင်၍ ဆီးကျိတ် တဖြည်းဖြည်း ကြီးလာပါတယ်။

အသက် ၆၀အရွယ် အမျိုးသား ၃၀% ခန့်နှင့် အသက်၈၀ဝန်းကျင် အမျိုးသား ၅၀% ခန့် သည် ဆီးကျိတ် ကြီးခြင်း ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်သော ရောဂါလက္ခဏာ များစတင် ခံစားရလေ့ရှိပါတယ်။ဒီနေရာမှာ စာဖတ်သူတွေ အနေနဲ့ အထူးသတိပြုရမှာက ဆီးကျိတ်ကြီးခြင်းသည် ဆီးကျိတ် ကင်ဆာ မဟုတ်ပါ။

ဆီးကျိတ်သည် ကြီးလာရာမှ ကင်ဆာသို့မပြောင်းတတ်ပါ။ သို့သော် ဆီးကျိတ်ကြီးခြင်းနှင့် ဆီးကျိတ် ကင်ဆာ သည် တစ်ပြိုင်ထဲ ဖြစ်တတ်ပါတယ်။

ဆီးကျိတ်ကြီးရောဂါ ဖြစ်နိုင်သော အခြေအနေများမှာ-

  • အသက်အရွယ်ကြီးလာခြင်း
  • မျိုးရိုးထဲတွင် ဆီးကျိတ်ကြီးသူများရှိခြင်း
  • နှလုံးရောဂါနှင့် ဆီ:ချိုရောဂါ အခံရှိခြင်း
  • ကိုယ်လက်လှုပ်ရှား မှုနည်းခြင်း
  • အဝလွန်ခြင်း တို့ဖြစ်ပါတယ်။

ဆီးကျိတ်ကြီးခြင်း၏ ရောဂါလက္ခဏာများ –

  • ဆီးမကြာခဏသွားချင် ခြင်း
  • ညဘက် ခဏခဏဆီးထသွားနေရခြင်း
  • ဆီးစပေါက်ရန် ခက်ခဲ ခြင်း
  • ဆီးလုံးသေးခြင်း
  • ဆီး အဝေးသို့မရောက်ခြင်း
  • ဆီးမဝခြင်း
  • ဆီးပိုးဝင်ခြင်း
  • ဆီးလုံးဝ မထွက်ခြင်း
  • ဆီးထဲ သွေးပါခြင်း အစရှိသည်တို့ဖြစ်ပါတယ်။

အမှတ်စဉ် ၇ ၊ ၈နှင့် ၉ သည် တွေ့ရခဲသော လက္ခဏာများ ဖြစ်သော်ငြားလဲ ထိုလက္ခဏာများခံစားရပါက အမြန်ဆုံး ဆရာဝန်နှင့်ပြသ သင့်ပါတယ်။

ဆီးကျိတ်ကြီးခြင်း၏ နောက်ဆက်တွဲ ဆိုးကျိုးတွေကတော့

  • ဆီးလုံးဝ သွားလို့ မရတော့ခြင်း
  • ဆီးပိုးဝင်ခြင်း
  • ဆီးကျောက်တည်ခြင်း
  • ကျောက်ကပ်ပျက်ခြင်း တို့ဖြစ်ပါတယ်။

ဆီးကျိတ်ကြီး ရောဂါကို ကာကွယ်ရန် တိကျသောနည်းလမ်း မရှိပါ။ သို့သော် ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားပြုလုပ်ခြင်း၊ဝိတ်လျော့ခြင်း၊ လတ်ဆတ်သော အသီးအနှံ၊ဟင်းသီးဟင်းရွက်များစားခြင်းစသည် တို့ကို ပြုလုပ်ပေးခြင်းဖြင့် ရောဂါ မဆိုးဝါးအောင် ကာကွယ်နိုင်ပါတယ်။

Reference: www.mayoclinic.org / www.urologyhealth.org

Name ဒေါက်တာ သဇင်ထက်(ဆေး- ၂)
Degrees M.B.,B.S (ygn)
Biography

အထွေထွေကျန်းမာရေးနဲ့ပတ်သတ်ပြီး လူနာများကို ဖြေကြားပေးခဲ့တာ ၁ နှစ်ရှိပါပြီ။

ဝိတိုရိယဆေးရုံ အရေးပေါ်ဌာနတွင် အရေးပေါ်ဆရာဝန်အဖြစ် ၆လ လုပ်ဆောင်ခဲ့ပါတယ်။

လက်ရှိ ပါရမီဆေးရုံ ရင်သွေးကျန်းမာရေး Call Center တွင် ကလေးကျန်းမာရေးနှင့် ပတ်သတ်ပြီး တိုင်ပင်ဆွေးနွေးပေးနေပါတယ်။

Topic
  • အထွေထွေကျန်းမာရေးပြဿနာများ
  • ကလေးကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ
  • မျိုးဆက်ပွားကျန်းမာရေးနှင့် မိသားစုစီမံကိန်း
  • သားဆက်ခြားခြင်းနှင့်ပတ်သက်သော အသိပညာများ
    • စသည်တို့ကို ရင်းနှီးနွေးထွေးစွာ တိုင်ပင်ဆွေးနွေးနိုင်ပါသည်။

Address Parami General Hospital, Yangon.
ကျောက်ကပ်နှင့် ဆီးလမ်းကြောင်းအကြောင်း သိကောင်းစရာ

ကျောက်ကပ်နှင့် ဆီးလမ်းကြောင်းအကြောင်း သိကောင်းစရာ

ကျောက်ကပ်နှင့် ဆီးလမ်းကြောင်း အကြောင်း သိကောင်းစရာ

ရေးသားသူ – ဒေါက်တာ သဇင်ထက်(ဆေး – ၂)

ယနေ့ပြောပြပေးမဲ့ အကြောင်းအရာကတော့ ကျောက်ကပ် နှင့် ဆီးလမ်းကြောင်း အကြောင်း ဗဟုသုတ အနေနဲ့ သိထားသင့်သည်များကို တင်ဆက်ပေးသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ပြောပြသွားမဲ့ အကြောင်းအရာတွေကတော့ ကျောက်ကပ်ဆိုတာဘာလဲ။

ကျောက်ကပ် ရဲ့ လုပ်ငန်းဆောင်တာများ၊ကျောက်ကပ် နှင့်ဆီးလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ အဖြစ်များသော ရောဂါများ အစရှိသဖြင့် ပြောပြပေးသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

ကျောက်ကပ် ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံ
ကျောက်ကပ်ဟာ လူတစ်ယောက်မှာ ပုံမှန်အားဖြင့် တစုံ ( ၂ခု) ရှိတတ်ပြီး ခါး ဘေး နှစ်ဖက်တွင် တခုစီ တည်ရှိပါတယ်။ ကိုယ်ခန္ဓာ ကျန်းမာနေစေဖို့ ကျောက်ကပ် က မရှိမဖြစ်လိုအပ်တဲ့ အင်္ဂါ အစိတ်အပိုင်းဖြစ်ပါတယ်။

ကျောက်ကပ်ရဲ့ အဓိကလုပ်ငန်းဆောင်တာများမှာ-

  • ခန္ဓာကိုယ်ထဲရှိ အညစ်အကြေးတွေကို ခန္ဓာကိုယ်ပြင်ပရောက်အောင် စွန့်ထုတ်ပေးခြင်း ၊
  • ကိုယ်ခန္ဓာတွင်း အက်စစ် ၊အယ်ကာလီဓာတ်၊ဆားဓာတ်၊ပိုတက်ဆီယမ် ဓာတ်တွေ ညီမျှအောင် ပြုလုပ်ပေးခြင်း၊
  • သွေးပေါင်နှင့်ဆီးချို ဓာတ် ထိန်းညှိဖို့ အတွက်လို အပ်တဲ့ ဟော်မုန်းဓာတ် ထုပ်လုပ်ပေးခြင်း တို့ဖြစ်ပါတယ်။

ကျောက်ကပ် ပျက်စီးစေနိုင်တဲ့ အဓိက ရောဂါတွေဟာ ဆီးချိုရောဂါနှင့် သွေးတိုးရောဂါနှင့် အခြား နာတာရှည် ရောဂါ တို့ကြောင့်ဖြစ်ပါတယ်။ ကျောက်ကပ် ရောဂါ နောက်ဆုံး အဆင့်ရောက် လျှင် ကျောက်ကပ်ဆေးခြင်း ဖြင့်သာ ကုသလို့ ရပါတယ်။

သို့သော် ကျောက်ကပ်ဆေးခြင်း သည် ရောဂါကို အရှင်းမပျောက်စေဘဲ လူ့သက်တမ်းကို ရှည်အောင်သာ ပြုလုပ်ပေးနိုင်ပါတယ်။

အဖြစ်များသော ကျောက်ကပ်ရောဂါများ တွေကတော့-
နာတာရှည်ကျောက်ကပ်ရောဂါ (chronic kidney disease) ကျောက်ကပ်ရောဂါများထဲတွင် အဖြစ်များသော ရောဂါ ဖြစ်ပြီး သွေးတိုးနှင့်ဆီးချိုရောဂါ တို့ ၏ နောက်ဆက်တွဲ ဆိုးကျိုး ကြောင့် အဓိက ဖြစ်ပါတယ်။

အဓိက ကုသနိုင်တဲ့ နည်းကတော့ ကျောက်ကပ်ဆေးခြင်း ဖြစ်သော်လည်း ရောဂါ ကို အရှင်းမပျောက်ကင်းနိုင်ပါ။နောက်တနည်း အနေနဲ့ လူနာ အခြေအနေပေါ် မူတည်ပြီး ကျောက်ကပ် အစားထိုး ကုသနိုင်ပါတယ်။

2) ကျောက်ကပ် ကျောက်တည်ခြင်း
3) ကျောက်ကပ်ရောင်ခြင်း
4) ရေအိတ်တည်ခြင်း
5) ဆီးလမ်းကြောင်း ပိုးဝင်ခြင်း တို့ဖြစ်ပါတယ်။

ကျောက်ကပ်ရောဂါဖြစ်လျှင်ခံစားရသော ရောဂါ လက္ခဏာများ
ကျောက်ကပ်ရောဂါလက္ခဏာတွေဟာရောဂါ အခြေအနေ မဆိုးခင်အထိ မပေါ်လာတတ်ပဲအများအားဖြင့် ရောဂါအခြေအနေ ဆိုးဝါးမှသာ တွေ့ရတတ်ပါတယ်။

အောက်ပါလက္ခဏာတွေက ကျောက်ကပ်ရောဂါကောင့် တွေ့ရတတ်တဲ့ ယေဘုယျ လက္ခဏာများသာ ဖြစ်ပါတယ်။

  • မောပန်းလွယ်ခြင်း
  • အာရုံစူးစိုက်မှုအားနည်းလာခြင်း
  • အိပ်မပျော်ခြင်း
  • ကြွက်တက်ခြင်း
  • ခြေထောက်ဖောရောင်ခြင်း
  • မျက်လုံးတဝှိက် ဖောရောင်ခြင်း
  • ညဘက် ဆီးခဏခဏသွားခြင်း
  • ပျို့အန်ခြင်း
  • သွေးအားနည်းခြင်း
  • ဆီး သွားနည်းခြင်း
  • ဆီးမထွက်တော့ခြင်း
  • အသက်ရှူမဝဘဲ မောခြင်း တို့ဖြစ်ပါတယ်။

ကျောက်ကပ်ရောဂါ အဖြစ်များသော သူများ မှာ-

  • သွေးတိုးရောဂါ ၊ဆီးချိုရောဂါရှိသူများ
  • မျိုရိုးထဲတွင် နာတာရှည်ကျောက်ကပ်ရောဂါရှိသူများမျိုးရိုး
  • အသက်အရွယ်ကြီးသူများ အစရှိသည်တို့ ဖြစ်ပါတယ်။

အချုပ်အားဖြင့်ဆိုရသော်ကျောက်ကပ်ရောဂါ ခံစားရပါကမိမိရောဂါ အခြေ အနေပေါ် မူတည်ပြီး ဆေးနှင့် ကုသ၍သော်လည်းကောင်း ခွဲစိတ်ကုသ၍သော်လည်းကောင်း ကုသ၍ရသလို ကျောက်ကပ်ဆေးခြင်း၊ကျောက်ကပ်အစားထိုး ကုသခြင်း များဖြင့်လဲ ကုသ၍ရပါတယ်။

ထို့ကြောင့် ကျောက်ကပ်ရောဂါရှိသည်ဟု သံသယရှိပါက တတ်ကျွမ်းသော ဆရာဝန်နှင့် အမြန်ဆုံးသွားရောက် ပြီး တိုင်ပင်သင့်ပါတယ်။

Reference: Healthline

Name ဒေါက်တာ သဇင်ထက်(ဆေး- ၂)
Degrees M.B.,B.S (ygn)
Biography

အထွေထွေကျန်းမာရေးနဲ့ပတ်သတ်ပြီး လူနာများကို ဖြေကြားပေးခဲ့တာ ၁ နှစ်ရှိပါပြီ။

ဝိတိုရိယဆေးရုံ အရေးပေါ်ဌာနတွင် အရေးပေါ်ဆရာဝန်အဖြစ် ၆လ လုပ်ဆောင်ခဲ့ပါတယ်။

လက်ရှိ ပါရမီဆေးရုံ ရင်သွေးကျန်းမာရေး Call Center တွင် ကလေးကျန်းမာရေးနှင့် ပတ်သတ်ပြီး တိုင်ပင်ဆွေးနွေးပေးနေပါတယ်။

Topic
  • အထွေထွေကျန်းမာရေးပြဿနာများ
  • ကလေးကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ
  • မျိုးဆက်ပွားကျန်းမာရေးနှင့် မိသားစုစီမံကိန်း
  • သားဆက်ခြားခြင်းနှင့်ပတ်သက်သော အသိပညာများ
    • စသည်တို့ကို ရင်းနှီးနွေးထွေးစွာ တိုင်ပင်ဆွေးနွေးနိုင်ပါသည်။

Address Parami General Hospital, Yangon.
ကျောက်ကပ်တလုံးတည်းဖြင့်နေထိုင်ခြင်း

ကျောက်ကပ်တလုံးတည်းဖြင့်နေထိုင်ခြင်း

ကျောက်ကပ်တလုံးတည်းဖြင့်နေထိုင်ခြင်း

ရေးသားသူ – ဒေါက်တာ သဇင်ထက်(ဆေး – ၂)

ယနေ့ပြောပြပေးမဲ့ အကြောင်းအရာကတော့ ကျောက်ကပ် တလုံးတည်းရှိသူတွေဟာ နှစ်လုံး ရှိသူတွေ ကဲ့သို့ ကျန်းမာစွာနေထိုင်နိုင်မလား။လူ့သက်တမ်း အဆုံး ထိ နေသွားန်ုင်ပါ့မလား အစရှိတဲ့ အကြောင်းအရာတွေကို တင်ပြဆွေးနွေးသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

ကျောက်ကပ်ဆိုတာ လူ့ကိုယ်ခန္ဓာရဲ့ အရေးကြီး အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းတခုဖြစ်ပါတယ်။ သူ့ရဲ့ အဓိက လုပ်ငန်းဆောင်တာတွေ ကတော့ ကိုယ်ခန္ဓာ အတွင်းရှိ အညစ်အကြေးများကို စွန့်ထုတ်ပေးခြင်း၊ ခန္ဓာကိုယ်တွင်း အက်စစ်နှင့် အယ်ကာလီဓာတ် ညီမျှအောင်ပြုလုပ်ပေးခြင်း၊ ဆားနှင့် ပိုတက်စီယမ်ဓာတ် ထိန်းညှိပေးခြင်း အစရှိသည်တို့ ဖြစ်ပါတယ်။

ပုံမှန်လူတစ်ယောက်မှာ ကျောက်ကပ်တစုံ (၂လုံး) ရှိပြီး ကျောရိုးအောက် ခါး ဘေးတစ်ဖက် တချက်စီတွင်ရှိပါတယ်။

ကျောက်ကပ် တလုံးထဲ ရှိရတဲ့ အခြေ အနေများမှာ-

  • မွေးရာပါ တစ်လုံးထဲ ရှိခြင်း
  • မွေးပြီးနောက်ပိုင်း ကျောက်ကပ် တလုံးရှုံ့ သွားခြင်း
  • ကျောက်ကပ် တစ်ဖက် လုံးဝ အလုပ်မလုပ်ခြင်း
  • ရောဂါ အခြေအနေကြောင့်သော်လည်းကောင်း ထိခိုက်ဒဏ်ရာရ၍သော်လည်းကောင်း ကျောက်ကပ်တလုံးထုတ်လိုက်ရခြင်း
  • ကျောက်ကပ် လို အပ်နေသူကို တစ်လုံး လှူ လိုက်ခြင်း တို့ကြောင့် ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

ကျောက်ကပ်တလုံးထဲနဲ့ မွေးဖွားလာသူတွေဟာ ပုံမှန်လူတွေလိုပဲနေနိုင်ပါ့မလား။

ယေဘူယျအားဖြင့် ကျောက်ကပ်တလုံးထဲနဲ့ နေထိုင်လာသူတွေဟာ 25နှစ်လောက်ကြာတဲ့အခါ ကျောက်ကပ် ရဲ့ လုပ်ငန်းဆောင်တာတွေကို အနည်းငယ်ထိခိုက်နိုင်ပါတယ်။ဒါပေမဲ့ လုံးဝပျက်သွားနိုင်တာမျိုး မဟုတ်တဲ့အတွက် အရမ်းကြီးစိတ်ပူနေစရာမလိုပါဘူး။

လူ့သက်တမ်းအပြည့်တော့နေနိုင်ပါတယ်။တခုသတိထားရမှာက ကျောက်ကပ်တလုံးထဲရှိသူတွေဟာ သွေးတိုးရောဂါဖြစ်နှုန်းပိုများပါတယ်။

မိမိမှာ ရှိတဲ့ ကျောက်ကပ်တလုံးဟာ ကျောက်ကပ်အစားထိုးပြီး ရလာတာဆိုရင်ရော ပုံမှန်ကျောက်ကပ်လိုလုပ်ဆောင်နိုင်ပါ့မလား။
လုပ်ဆောင်နိုင်ပါတယ်။ အစားထိုးကျောက်ကပ်တွေဟာလဲ သေချာ စစ်ဆေးပြီးမှ အစားထိုးတာ ဖြစ်တဲ့ အတွက် ပုံမှန် လုပ်ငန်းဆောင်တာတွေကို လုပ်ဆောင်နိုင်ပါတယ်။

ကျောက်ကပ်တလုံးထဲ ရှိတဲ့သူဟာ ဆရာဝန်နဲ့ပုံမှန်ပြဖို့လိူသလား။
ကျောက်ကပ်တလုံးထဲ ရှိတဲ့ အတွက် ပုံမှန်ထက်တော့ ပို ဂရုစိုက်ပေးဖို့လိုပါတယ်။ဒါ့ကြောင့် တနှစ်တခါလောက်တော့ ကျန်းမာရေး စစ်ဆေးတာမျိုး လုပ်ဆောင်ပေးသင့်ပါတယ်။

ကျောက်ကပ်တလုံးထဲ ရှိသူတွေဟာ ပြင်းထန်တဲ့ အားကစားမျိုး လုပ်လို့ရလား။
ပုံမှန် အားကစားမျိုးတော့ လုပ်လို့ရပါတယ်။သိူ့သော် ကျောက်ကပ် ထိခိုက်မှုမရှိအောင် ခါးမှာ အကာကွယ် ပါတဲ့ ခါးပတ်မျိူး ပတ်ထားသင့်ပါတယ်။

ကျောက်ကပ်တလုံးထဲ ရှိသူတွေဟာ အစားအစာ သီးသန့်ရှောင်စရာမျိုးလို လား။
မွေးရပါ ကျောက်ကပ်တလုံးထဲ ရှိသူတွေကတော့ အစားအသောက် သီးသန့်ရှောင်စရာမလိုပါဘူး။ သို့သော် ရောဂါ အခြေအနေတခုကြောင့် ကျောက်ကပ် အစားထိုးထားရတာမျိုးဆိုရင်တော့ အစားအသောက်ကို ကန့်သတ်ရတာမျိုးရှိပါတယ်။

ဘယ်လို တွေစားသုံးသင့်လဲ ဆိုတာကို အာဟာရ ဆိုင်ရာ ကျွမ်းကျင်ပညာရှင် တွေနဲ့ တိုင်ပင်ဆွေးနွေးသင့်ပါတယ်။

Reference: National kidney foundation

Name ဒေါက်တာ သဇင်ထက်(ဆေး- ၂)
Degrees M.B.,B.S (ygn)
Biography

အထွေထွေကျန်းမာရေးနဲ့ပတ်သတ်ပြီး လူနာများကို ဖြေကြားပေးခဲ့တာ ၁ နှစ်ရှိပါပြီ။

ဝိတိုရိယဆေးရုံ အရေးပေါ်ဌာနတွင် အရေးပေါ်ဆရာဝန်အဖြစ် ၆လ လုပ်ဆောင်ခဲ့ပါတယ်။

လက်ရှိ ပါရမီဆေးရုံ ရင်သွေးကျန်းမာရေး Call Center တွင် ကလေးကျန်းမာရေးနှင့် ပတ်သတ်ပြီး တိုင်ပင်ဆွေးနွေးပေးနေပါတယ်။

Topic
  • အထွေထွေကျန်းမာရေးပြဿနာများ
  • ကလေးကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ
  • မျိုးဆက်ပွားကျန်းမာရေးနှင့် မိသားစုစီမံကိန်း
  • သားဆက်ခြားခြင်းနှင့်ပတ်သက်သော အသိပညာများ
    • စသည်တို့ကို ရင်းနှီးနွေးထွေးစွာ တိုင်ပင်ဆွေးနွေးနိုင်ပါသည်။

Address Parami General Hospital, Yangon.
ကျောက်ကပ်ကျန်းမာရေးကောင်းအောင်ပြုလုပ်သင့်သည့် အချက်များ

ကျောက်ကပ်ကျန်းမာရေးကောင်းအောင်ပြုလုပ်သင့်သည့် အချက်များ

ကျောက်ကပ်ကျန်းမာရေးကောင်းအောင်ပြုလုပ်သင့်သည့် အချက်များ

ရေးသားသူ – ဒေါက်တာ သဇင်ထက်(ဆေး – ၂)

ကျောက်ကပ်ဟာ လူ့ခန္ဓာကိုယ် အတွက် မရှိမဖြစ် အင်္ဂါအစိတ် အပိုင်းတခု ဖြစ်ပါတယ်။ ကျောက်ကပ်ပျက်စီးပါက အသက်သေဆုံးသည် အထိဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ကျောက်ကပ်ရောဂါကို slient carrier (အသံတိတ်လူသတ်သမား) လို့တင်စားခေါ်ဝေါ်ကြပါတယ်။

အဘယ့်ကြောင့်ဆိုသော် ကျောက်ကပ်နှင့် ဆိုင်သောလက္ခဏာများစတင်ခံစားရပါက ရောဂါ နောက်ဆုံး အဆင့်သို့ ရောက်နေတတ်သောကြောင့်ဖြစ်ပါတယ်။

ထို့ကြောင့် ကျောက်ကပ် ကျန်းမာနေဖို့ အတွက် အောက်ပါ အချက်များကို လုပ်ဆောင်ပေးသင့်ပါတယ်။

1) ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားမှု ပြုလုပ်ပေးပါ။
ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားမှု ပြုလုပ်ခြင်းဖြင့် သွေးတွင်း မကောင်းတဲ့ အဆီဓာတ် လျော့နည်းလာစေပြီး သွေးတိုးရောဂါ ဖြစ်ြခင်းမှ ကာကွယ်ပေးသည့်အတွက် သွေးတိုးကြောင့်ကျောက်ကပ်ရောဂါဖြစ်ခြင်းကို ကာကွယ်နိုင်ပါတယ်။

2) လတ်ဆတ်သော အသီးအနှံ များ၊ ကျန်းမာရေးနှင့် ညီညွတ်သော အစားအစာများ စားပါ။
ကျန်းမာရေးနှင့် ညီညွတ်သော အစားအစာများစားခြင်းဖြင့် ဆီးချို ၊သွေးတိုး၊နှလုံးရောဂါနှင့် နာတာရှည် ကျောက်ကပ်ရောဂါများဖြစ်ခြင်းမှ ကာကွယ်နိူင်ပါတယ်။

နောက်တချက်အနေနဲ့ ဆားကို မိမိ အတွက်လို အပ်သလောက်ပမာဏထက်ပိုစားခြင်းရှောင်ပါ။ လူတစ်ယောက်တနေ့ လို အပ်တဲ့ ဆားပမာဏ သည် 5-6 grams ရှိပါတယ်။

တနေ့တာ လိုအပ်တဲ့ ဆားပမာဏ ကိုတွက်ရာတွင် ဟင်းထဲ ထည့်ချက်တဲ့ ဆား သာမက အစားအသောက်တွေ ၊ ဟင်းချက်ရာတွင်သုံးသော ဟင်းခတ် အမွှေးအကြိုင်များတွင်ပါဝင်သော ဆားပမာဏ ကိုပါ ထည့်တွက်ရပါမယ်။

3) အသတ်လတ်ပိုင်း အရွယ်လောက်မှစတင်၍ ဆီးချို ရှိမရှိ ပုံမှန်စစ်ဆေးပေးပါ။
ဆီးချို ရောဂါ ရှိသူအများစုသည် မိမိကိုယ်ကို ဆီးချို ရှိမှန်းမသိကြပါ။ ဆီးချို ရောဂါရှိမရှိ ပုံမှန် စစ်ဆေးပြီး စောစီးစွာ ကုသလျှင် နောက်ဆက်တွဲ ကျောက်ကပ် ရောဂါ ဖြစ်ခြင်းမှ ကာကွယ် နိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။

4) သွေးတိုးရောဂါရှိမရှိ ကိုလဲ ပုံမှန် စစ်ဆေးပေးပါ။
သွေးတိုးရောဂါ၏ အဖြစ်များဆုံး နောက်ဆက်တွဲ ဆိုးကျိုးမှာ နာတာရှည်ကျောက်ကပ်ရောဂါ ဖြစ်ပါတယ်။ ပုံမှန် လူတစ်ယောက် ၏ သွေးပေါင်ချိန်မှာ အပေါ်သွေး ၁၂၀ /အောက်သွေး ၈၀ ဝန်းကျင်ရှိပါတယ်။

သွေးတိုး လို့ သတ်မှတ်ဖို့ ရန် အပေါ်သွေး ၁၄၀နှင့် အထက် အောက်သွေး ၉၀ နှင့် အထက် ရှိပါတယ်။အကယ်၍သွေးပေါင် ဟာ ပုံမှန်ထက်ပိုများနေသည်ဟု ယူဆပါက တနေ့တကြိမ် ၁ပတ်လောက်တိုင်းကြည့်ပါ။ ၁ပတ် အတွင်း တိုင်းရာ သွေးပေါင် တက်နေပါက သွေးတိုးရှိသည်ဟု ယူဆနိုင်ပြီး ဆရာဝန်နှင့်ကုသမှု ခံယူပါ။

5) ရေများများသောက်ပါ။
အရွယ်ရောက်ပြီး လူတစ်ယောက်အနေနဲ့ တနေ့ကို ရေဖန်ခွက် ၈ခွက်(၂လီတာ) သောက်သုံးပေးသင့်ပါတယ်။ရေသောက်ခြင်းကြောင့် ကျောက်ကပ်ရောဂါ သာမကကိုယ်ခန္ဓာအတွက်ကောင်းကျိုးများစွာ ရရှိနိုင်ပါတယ်။

6) ဆေးလိပ် သောက်ခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်ပါ။
7) အကိုက်အခဲ ပျောက်ဆေးများ အလွန် အကျွံ သောက်ခြင်းကို ရှောင်ပါ။
8) ဆီးချို၊နှလုံး၊သွေးတိုးနှင့် အဝလွန်ရောဂါရှိသူများ အနေနှင့်ကျောက်ကပ်ဓာတ်များကို ပုံမှန် စစ်ဆေးခြင်းပြုလုပ်သင့်ပါတယ်။

Reference: World kidney day

Name ဒေါက်တာ သဇင်ထက်(ဆေး- ၂)
Degrees M.B.,B.S (ygn)
Biography

အထွေထွေကျန်းမာရေးနဲ့ပတ်သတ်ပြီး လူနာများကို ဖြေကြားပေးခဲ့တာ ၁ နှစ်ရှိပါပြီ။

ဝိတိုရိယဆေးရုံ အရေးပေါ်ဌာနတွင် အရေးပေါ်ဆရာဝန်အဖြစ် ၆လ လုပ်ဆောင်ခဲ့ပါတယ်။

လက်ရှိ ပါရမီဆေးရုံ ရင်သွေးကျန်းမာရေး Call Center တွင် ကလေးကျန်းမာရေးနှင့် ပတ်သတ်ပြီး တိုင်ပင်ဆွေးနွေးပေးနေပါတယ်။

Topic
  • အထွေထွေကျန်းမာရေးပြဿနာများ
  • ကလေးကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ
  • မျိုးဆက်ပွားကျန်းမာရေးနှင့် မိသားစုစီမံကိန်း
  • သားဆက်ခြားခြင်းနှင့်ပတ်သက်သော အသိပညာများ
    • စသည်တို့ကို ရင်းနှီးနွေးထွေးစွာ တိုင်ပင်ဆွေးနွေးနိုင်ပါသည်။

Address Parami General Hospital, Yangon.
en_USEN
my_MMMY en_USEN